Gemeentelijke regelingen voor mensen met een laag inkomen

Mensen met een laag inkomen hebben recht (als ze aan bepaalde voorwaarden voldoen) op bijzondere bijstand, een individuele inkomenstoeslag, minimabeleid, een collectieve ziektekostenverzekering en kwijtschelding van gemeentelijke belastingen.

Niet iedereen die in aanmerking komt voor gemeentelijke regelingen maakt hier gebruik van. Bijvoorbeeld omdat u de regeling niet kent. Of omdat u ervan uitgaat dat u er geen recht op heeft. Misschien ziet u op tegen een ingewikkelde procedure. Of vindt u dat anderen de financiële compensatie harder nodig hebben. U loopt zo echter kans geld mis te lopen waar u wel recht op heeft. Om te bevorderen dat meer mensen gebruik maken van de regelingen, geeft Kennemer Wonen de informatie die u hiervoor nodig heeft bij de veelgestelde vragen, onder het kopje 'inkomensondersteunende regelingen".

Veel gevraagd over Gemeentelijke regelingen voor mensen met een laag inkomen

Wat is een bijstandsuitkering?

Bijstand is een uitkering voor mensen die - een tijdje - niet genoeg geld hebben om van te leven.

Ik heb hulp nodig bij het op orde brengen van mijn financiƫn. Kan Kennemer Wonen mij adviseren?

U kunt voor het op orde brengen van uw financiën het beste contact opnemen met de gemeente waar u woont. Zij kunnen u doorverwijzen naar een instantie die u kan helpen. Daarnaast ondersteunt iedere gemeente huishoudens met een laag inkomen om alle echt noodzakelijke uitgaven te doen. De voorwaarden kunnen per regeling en per gemeente verschillen, neem daarom altijd contact op met uw gemeente of kijk op de website van uw gemeente als u wilt weten of u in aanmerking komt. Bij de vraag 'Welke gemeentelijke regelingen voor mensen met een laag inkomen zijn er?' leest u meer over de regelingen van de gemeenten voor inkomensondersteuning.

Welke gemeentelijke regelingen voor mensen met een laag inkomen zijn er?

Gemeenten hebben diverse regelingen voor inkomensondersteuning:

  • Bijstandsuitkering
  • Bijzondere bijstand
  • Individuele inkomenstoeslag
  • Collectieve zorgverzekering: korting op uw zorgverzekering via uw gemeente (Collectievezorgverzekering.nl) of via uw werkgever (Collectievezorgverzekering.nl).
  • Korting op de maaltijdvoorziening
  • Bijdrage voor sociale, sportieve en culturele activiteiten. Bijvoorbeeld met een kortingspas.
  • Kwijtschelding van gemeentelijke belastingen
  • Bijdrage voor de schoolkosten van uw kind(eren) – via DUO (DUO.nl)

Sommige gemeenten hebben extra regelingen. Vraag daarom bij uw eigen gemeente wat er nog meer mogelijk is of kijk op de website van uw gemeente. Zoektermen hiervoor vindt u bij de vraag: "Welke zoektermen zijn er om te zoeken naar inkomensondersteunende regelingen in mijn gemeente?"

Bij de vraag 'Welke inkomensondersteunende regelingen zijn er in mijn gemeente?' leest u op de website Kennemer Wonen meer over de regelingen van de gemeenten voor inkomensondersteuning in ons werkgebied: Alkmaar, Bergen, Uitgeest, Castricum en Heiloo.

Welke zoektermen zijn er om te zoeken naar inkomensondersteunende regelingen in mijn gemeente?

Wilt u eerst op internet verder zoeken, dan raden wij u de volgende zoektermen aan:


1.   bijzondere bijstand
gemeentesite: bijzondere bijstand
google: bijzondere bijstand + gemeentenaam
2.   individuele inkomenstoeslag
gemeentesite: individuele inkomenstoeslag
google: individuele inkomenstoeslag + gemeentenaam
3.   minimabeleid
gemeentesite: laag inkomen + minima
google: laag inkomen + minima + gemeentenaam
4.   collectieve ziektekostenverzekering
gemeentesite: ziektekostenverzekering + minima
google: gezond verzekerd + gemeentenaam
5.   kwijtschelding gemeentelijke belastingen
gemeentesite: kwijtschelding
google: kwijtschelding+belasting+gemeentenaam

Welke inkomensondersteunende regelingen zijn er in mijn gemeente?

Zie hiervoor onderstaande overzichten inkomensondersteunende regelingen per gemeente:

Als u denkt dat u in aanmerking komt voor een regeling raden wij u aan om in gesprek te gaan met uw gemeente omdat wij de details van alle regelingen niet kennen. Voor de gemeente Alkmaar kunt u ook kijken op de website: www.berekenuwrecht.nl.

Via deze website kunt u als burger inzicht krijgen in alle inkomensondersteunende regelingen die op u van toepassing zijn en ook de kans op kwijtschelding van gemeentelijke heffingen kunt u voor uw persoonlijke situatie berekenen. (De BUCH-gemeenten hebben geen abonnement op deze website.)

Wanneer heb ik recht op een bijstandsuitkering?

U krijgt misschien een bijstandsuitkering als u voldoet aan de volgende voorwaarden:

  • U woont in Nederland;
  • u bent 18 jaar of ouder;
  • u heeft niet genoeg inkomen of spaargeld of vermogen om van te leven;
  • u krijgt geen andere uitkering; u zit niet in de gevangenis;
  • u doet mee aan activiteiten die uw gemeente u aanbiedt om werk te vinden. Mogelijk vraagt de gemeente u om iets terug te doen: Bijvoorbeeld vrijwilligerswerk.

Wat is bijzondere bijstand en wanneer kom ik in aanmerking?

Bijzondere bijstand is een vergoeding voor bijzondere en noodzakelijke kosten die u niet van uw uitkering of loon kunt betalen. Deze kosten maakt u door speciale omstandigheden en u krijgt ze nergens anders (volledig) vergoed. Iedere gemeente in Nederland kent de bijzondere bijstand. 

Wanneer kom ik aanmerking voor bijzondere bijstand?

Bijzondere bijstand is voor alle mensen met een laag inkomen en die weinig of geen vermogen bezitten. Het is er dus niet alleen voor mensen met een bijstandsuitkering, maar voor iedereen met een inkomen op of rond het bijstandsniveau, voor mensen met een laag salaris, een WAJONG-uitkering of een AOW-uitkering.

Van jongeren tot 21 jaar wordt verwacht dat ze eerst een beroep doen op hun ouders (de zogenaamde onderhoudsplicht van ouders).

Neem contact op met uw gemeente als het volgende aan de hand is:

  • Uw netto maand inkomen is lager dan € 1400 (alleenstaand) of lager dan € 1700 (samenwonend/gehuwd);
  • uw vermogen is lager dan € 6000 (alleenstaand) of lager dan dan € 12000 (alleenstaand met kind of samenwonend/gehuwd);
  • u heeft kosten moeten maken die niet gebruikelijk zijn, vanwege een ongebruikelijke situatie, en waarvoor u zich niet had kunnen verzekeren.

Voorbeelden van bijzondere noodzakelijke kosten:

  • Eigen bijdrage voor thuiszorg en ziekenvervoer
  • Eigen bijdrage voor rechtsbijstand
  • Kosten van bewindvoering, curator- en mentorschap
  • Reiskosten (buiten de gemeente) voor bezoek aan partner/kinderen in detentie of ziekenhuis/verpleging/school
  • Extra kosten door een ziekte of beperking. Bijvoorbeeld extra kosten voor verwarming, dieet, maaltijd, slijtage en bewassing
  • Alarmeringskosten
  • Een computer voor uw kind op het voortgezet onderwijs (hiervoor gelden aanvullende voorwaarden)

Uw gemeente kan meer vertellen over niet gebruikelijke kosten.

LET OP: wij hebben de inkomens- en vermogensgrenzen voor bijzondere bijstand hier ruim genomen. Vraag aan uw gemeente of aanvragen zin heeft met uw inkomen of vermogen. Ook over de kostensoorten voor ongebruikelijke situaties kunt u het best uw gemeente vragen of aanvragen zinvol is.

Wat is een individuele inkomenstoeslag?

Alle gemeenten voeren dit uit: het is een eenmalig jaarlijks bedrag dat wordt uitbetaald aan mensen die al 3 jaar of langer een laag inkomen en vermogen hebben. Voor uw inkomen en vermogen geldt hetzelfde als bij bijzondere bijstand.

LET OP: deze regeling is alleen voor mensen die nog niet met pensioen zijn.

Wat is minimabeleid voor mensen met een laag inkomen?

Vrijwel iedere gemeente heeft aparte regelingen voor mensen met een laag inkomen. Dat zijn vaak regelingen voor ouders zodat hun kind kan sporten of regelingen om te zorgen dat ook mensen met minder geld aan culturele activiteiten kunnen meedoen. U kunt het beste uw gemeente vragen welke regelingen er zijn en of u daar recht op heeft.

Wat is een collectieve ziektekostenverzekering?

De meeste gemeenten hebben voor mensen met een laag inkomen een collectieve ziektekostenverzekering afgesloten bij een zorgverzekeraar. Door afspraken met de zorgverzekeraar is de premie lager, of krijgt u meer kosten vergoed. Vraag na bij uw gemeente of u er recht op heeft.

U kunt ook even kijken op www.gezondverzekerd.nl, daar staat alles over collectieve verzekeringen van uw gemeente en kunt u opzoeken of u aan de voorwaarden voldoet.

Wat is kwijtschelding van gemeentelijke belastingen en voor welke belastingen geldt dit?

Als inwoner van een gemeente krijgt u te maken met meerdere gemeentelijke belastingen. Kunt u door een te laag inkomen de gemeentelijke belastingen niet (geheel) betalen, dan komt u mogelijk in aanmerking voor kwijtschelding. Kwijtschelding betekent dat u sommige delen van de aanslag niet (helemaal) hoeft te betalen.

Voor welke gemeentelijke belastingen is kwijtschelding mogelijk?

Kwijtscheldingsregelingen zijn er voor de onroerende zaak belastingen, de afvalstoffenheffing, de rioolheffing, de lijkbezorgingsrechten en leges (voor bijvoorbeeld een huwelijk of een identiteitskaart).

Wanneer kom ik aanmerking voor kwijtschelding?

Huishoudens met een inkomen en vermogen onder een bepaalde norm kunnen recht hebben op hebben op kwijtschelding van gemeentelijke-en/of waterschapsbelasting. Vaak komen deze huishoudens hiervoor meerdere jaren achter elkaar in aanmerking. Om voor kwijtschelding in aanmerking te komen moeten aanvragers gegevens verstrekken over o.a. inkomen en vermogen. U komt voor kwijtschelding in aanmerking als u géén vermogen en géén betalingscapaciteit heeft.

Wat zijn de normbedragen voor de kwijtscheldingstoets van gemeentelijke belastingen?

De normbedragen voor de geautmatiseerde kwijtscheldingstoets van belastingen van gemeenten (ook geldig voor belastingen van waterschappen) veranderen ieder half jaar. U vindt ze op de volgende website: www.inlichtingenbureau.nl

Hier vind u de normbedragen tot en met augustus 2020.

Hoe vraag ik kwijtschelding van gemeentelijke belastingen aan?

U kunt een verzoek om kwijtschelding indienen door gebruik te maken van het bij het aanslagbiljet meegezonden verzoekformulier kwijtschelding. Het is ook mogelijk om kwijtschelding digitaal aan te vragen.